İçgörü

21. Yüzyılda Hayatımızı Şekillendiren Trendler

0

Türkçe konusunda en güvendiğimiz kaynak olan TDK(Türk Dil Kurumu) trend kelimesini kısaca eğilim olarak tanımlıyor. Eğilim kelimesinin anlamına baktığımızda ise bir şeyi sevmeye, istemeye veya yapmaya içten yönelme, meyil, temayül tanımı karşımıza çıkıyor. Bu tanımdan hareketle, markalar, şirketler ve hatta aslında değer üreten herkes için önümüzdeki dönemlerin trendleri büyük önem taşıyor. Çünkü trendlere uyum sağlamak, dönemin ruhuna uygun ürünler ve hizmetlerle pazarda olmak tüketiciyi ikna sürecini hızlandıran önemli bir etmen. Bu yazıda size 21. Yüzyılı yönlendiren tüketici trendlerini aktaracağız. İyi okumalar.

Konu trendler ve trend tahminleri olunca ilk düşünülen konulardan biri bu tahminlerin tutarlılıkları oluyor. Hemen herkesin geleceği yönelik birtakım beklentileri ve tahminleri var. Fakat bunu meslek edinmiş kişiler elbette bu tahminleme işini profesyonel olarak gerçekleştiriyorlar. Brain Reserve isimli bir gelecek araştırma ve danışmanlık şirketinin kurucusu olan Faith Popcorn, yaptığı işi davranış kalıplarını, teknolojik gelişmeleri ve değişen öncelikleri inceleyerek geleceğe dair tahminler yapıyor. Hatta öyle ki son içeriklerinden biri ‘‘2050 yılı için Yeni Yıl Hediyeleri Önerileri’’.

Faith Popcorn’un 1996 yılında çıkan Clicking isimli bir kitabı var ve bu kitapta 21. yüzyılda işinize ve hayatınıza etki edecek 17 trendden söz ediyor. Bu yazıda size bu trendlerden bahsedeceğiz. Keyifli okumalar. 

99 Hayat / 99 Lives

Çok hızlı bir tempo ve zamansızlık, toplumsal şizofreniye neden olur ve bizi birden fazla rol üstlenmeye zorluyor. Uzun biolarda yazılan birçok farklı nitelik ve iş bunun bir kanıtı değil mi? 

Anchoring / Öze Dönüş Trendi

Geleceğe hazır olmak için geçmişten güvenli olanı alarak manevi köklerimize dönmek. Örneğin ‘‘merkezini bulmak’’, ‘‘amacını bilmek’’ ve ‘‘daha yüksek bir güçle bağlantı kurmak’’ gibi istekler tüketicinin geleceğe yönelik kararlarını etkiliyor.
Sadece dini kökler değil geleneklerin de yaşatılması ve insanların köküyle olan bağını koparmadan geleceğe hazırlanması bu trendin özünü oluşturuyor. 

AtmosFear / Korku Atmosferi

Artan çevre problemleri tüketicileri de doğrudan etkileyecek. Kirli hava, kirlenmiş su ve lekeli yiyecekler, tüketici şüphesi ve belirsizlikler tüketiciyi harekete geçiriyor. 

Bazı markalar da bu harekete uyum sağlıyorlar. Head & Shoulders’ın ürettiği şişesi geri dönüştürülmüş şampuanı da bunun bir güzel bir örneği.

Being Alive / Canlı Olmak

Sağlığın uzun ömürlü olduğunu ve yeni bir yaşam tarzına yol açtığının farkında olmak. Beslenme ve diyetlerin bu kadar popüler olması, su hatırlatıcı uygulamalar ve smoothielerin popülerleşmesi be trendin en öne çıkan örneklerinden. Üstelik geçtiğimiz 10 yılda Coca Cola Zero markasının Coca Cola’nın tahtını salladığını ve markanın öldürüldüğüne tanık olduk. Ayrıca yoga, pilates yapmamış ya da bir spor salonuna yazılmamış kaç kişi kaldık?

Cashing Out / Bedel Ödeme

Kariyer yolculuğunu hızla sürdüren kadın ve erkekler bu başarılı yolculuğun nelere mal olduğunu sorguluyorlar. Yoğun tempo ve stres içeren yüksek pozisyonlar yerine insanlar daha çok kendilerine ve sevdiklerine zaman ayırabilecekleri alternatifleri değerlendirme peşine düşecek.

Clanning / Klanlaşma

Ortak duygu, değer ve idealleri olan insanların bir araya gelerek bir grup oluşturması ve bu gruba duyulan bağlılık hissi. Bir bakış açısı ile kendi inanç sistemini doğrulamak ve gerekçelendirmek. İnternetin varlığı ve gelişmesi ile insanlar çevresindekiler yerine, kendi gibi olanlarla daha çok etkileşime geçme fırsatına erişip bunu sonuna kadar kullandılar. Bu çeşitli forumlar, sözlükler, gruplar ve meet-up gibi toplanma uygulamaları ile de git gide yükseldi. Bu trendi önceden kestirmiş bir diğer kişi de Bill Gates. 24 yıl önce katıldığı bir televizyon programında internetin hayatımıza getireceği bu yeniliğe dikkat çekmişti.

Cocooning / Kozalama

Kendini dış dünyanın sert, öngörülemeyen gerçeklerinden koruma ihtiyacı. Kendine bir koza örerek içinde kalma durumu.
Evde kendi kozasını terk etmekten hoşlanmayan ve dış dünyanın bilinmezliklerinden kaçınmak yadsınabilir bir durum değil. Bu durum son zamanlarda hayatımıza girmiş çeşitli servislerle daha da yükseliyor.  Yemeksepeti sayesinde yemek yemek için muhattap olmam gereken tek kişi ödeme esnasında gördüğüm servis çalışanı. Sinemaya gitmeme ve orada insanlarla karşılaşmama hiç gerek yok. Evimde (kendi kozamda) çok çeşitli dizi ve filmlerden birini Netflix sayesinde izleyebiliyorum. Hatta indirerek işe giderken de izleyebiliyorum! Böylece kendi kozamdan çıkmama hiç gerek kalmıyor…

Down-Aging / Aşağı Yaşlanma

Geçmişin az tasalı günlerine dair duyulan özlemin nostaljik tüketimlerle dindirilmesi. Eskiye duyulan özlem ve geçmişin daha güzel olduğu düşüncesi çok tartışmalı bir konu. Kesin bir neden bulunamasa da insanların çoğu tarafından geçmişin dada güzel olarak algılandığı düşünülüyor. Özellikle Boomers kuşağındaki kişilerin tekrar kendini tasasız ve çocuk gibi hissetme ihtiyacının ortaya çıkacağını öne süren bir trendin var olacağı düşünülüyor. Netflix’İn çok ses getiren ‘‘Stranger Things’’ dizisinin 80ler temalı olduğunu ve hala hayranlarının 90larda geçmiş bir sitcom olan Friends için heyecanla devam filmi beklediğini de hatırlatalım.

Egonomics / Benlik Ekonomisi

Standartlaştırılmış hizmet ve servislere tepki olarak, kişiye özel ürün ve kişisel tercihlere göre şekillendirilmiş paket ve hizmetlerin öne çıkması.
Markaların hizmet standartlarının olması elbetteki marka vaadinin bir parçası fakat tüketici sadece kendisine satılan ürün ya da hizmeti değil, tercihlerine göre şekillenebilen; merkezinde kendisinin olduğu ürün ve hizmetlere yönelecek. Örneğin arabaların iç dizayn ve aksan konusunda tüketicilerine bir takım tercih hakları sunduğunu söyleyebiliriz. Benzer şekilde ‘‘Have it your way’’ sloganı ile Burger King’de bu trendi farkında olmadan tahmin etmiş gibi gözüküyor.

EVEolution / Kadın Gibi İş Yapmak

İlk kadın olan Havva’ya (EVE) ve evrim (evolution)  kelimesine atıfta bulunarak ismi belirlenmiş bir trend. Türkçe çeviri önerisini de dilimizdeki cinsiyetçi bir kalıp olan ‘‘Adam Gibi İş Yapmak’’ kalıbına tepki olarak biz ortaya koyduk.

Kadınların düşünce ve davranış biçimlerinin iş hayatını etkileyerek pazarlamanın hiyerarşik modelden ilişkisel bir modele evrileceğini öngören bir trend. Daha fazla işbirliği, daha fazla yardımlaşma ve daha fazla iletişim iş hayatında daha da önemli bir hale geliyor.

Pazarlama modelinin değişmesi bir yana geçtiğimiz 5 yılda kadınlar iş dünyası, politika ve sosyal yaşama çok daha fazla dahil oldular. Örneğin KAGİDER’e göre Türkiye’de 2002 yılından bu yana kadın girişimcilerin oranı %4’den %8.8’e çıkmış durumda. Bunların yanı sıra Ka.der derneği de Türkiye’de kadın adaylara destek vermek için ses getiren kampanyaları ile farkındalık yaratmaya devam ediyor.

Son olarak  #metoo ve Las Tesis hareketlerinin de dünyadaki kadınlar tarafından geniş olarak sahiplenildiği ve dünyayı derinden etkilediği biliniyor. 

Fantasy Adventure / Fantezi Maceraları

Modern çağ zevklerimizin ve arzularımızın bilinenin ötesine doğru evrilmesine yol açıyor. Bu noktada benzersiz ve egzotik deneyimler tüketiciler tarafından çok daha cezbedici oluyor. IMAX sinemaları ve VR gözlükleri düşünün. Artık bir film ya da dizi izlerken beklentimiz sadece anlatılan hikayeyi dinlemek değil bir şekilde hikayeyi hissedebilecek bir deneyim yaşamak. 

FutureTense / Gelecekte Kaygılar

21. Yüzyılda insanların teknoloji ve toplumdaki değişime ayak uydurmaya çalışırken hissettikleri stress ve gerginliklerin artacağı ve bunun hayat için yönlendirici bir rol oynayacağına dair bir tahmin. 

Teknolojideki değişimler sosyal yaşantımızı da doğrudan etkiliyor teknolojiyi kullanma biçimimiz kişiliğimizin de bir parçası olmuş durumda. Üstelik bu durum gitgide de artıyor. Eskiden biriyle iletişime geçmek için elinizde hangi kanal varsa onu kullanırken şimdi, ‘‘E-mail mi atsam?’’, ‘‘Arasam mı?’’ yoksa ‘‘Whatsapp’dan mı yazsam’’ gibi sonradan ortaya çıkmış etik kararsızlıklıklar yaşayabiliyoruz. 

Icon Toppling / İkonların Düşüşü

Toplumlar eskisine göre çok daha sorgulayıcı bir sürece girdiler. Modern yaşam dinamikleri insanları daha faydacı ve daha pratik düşünmeye iterken bu da toplumun temel değerlerinin sorgulanmasına yol açıyor. Bu sorgulama ise bazılarının terk edilmesiyle sonuçlanıyor. Dünya’dan örnek verecek olursak, vatandaşlar olarak devletlerin tüzel kişiliğine duyulan mutlak güven geriliyor.

Geçtiğimiz 10 yılda  Wikileaks gibi hareketler devletlerin gizli anlaşmalarını sızdırarak bir kamuoyu oluşturmayı başardı. Sorgulanabilir ve hesap veren bir devlet algısı yükselişe geçti.  Türkiye’den bir ikonun düşüşüne örnek vermek gerekirse gençler arasında deizmin yaygınlaştığı iddiası gündemi uzun süre meşgul etmişti. 

Bu trendin tüketim üzerinde etkisi ise internetin yükselişe ile doğrudan bağlanabilir.
İnternet gelişmesi ve kitle kaynaklarının artmasıyla birlikte tüketiciler, arkadaşlarının ve hatta yabancıların ürün incelemelerine ve uzman görüşlerinden daha fazla güvenmeye başladılar. Ürünleri başarılı olmayan Nokia gibi ikonikleşmiş bazı markaların düşüşüne de şahitlik ettiğimiz bir son 10 yıl yaşamış olduk. 

Pleasure Revenge /  Zevkin İntikamı

Tüketicilerin içinde gizli hazcı bir canavar var ve bu ortaya çıkmak için fırsat kolluyor.
Her ne kadar sağlıklı olmak için diyetler yapıp, günlük hayatımızda Cola Zero içip dünya ve kendimiz için vejeteryan olsak da kendimizi kaybettiğimiz anlar oluyor. Porno endüstrinin patlamasından fast food zincirlerinin devleşen menülerine, popülerliği patlayan tatlı dükkanlarından llezzet avcısı olma hevesine kadar zevk peşinde koşma kadar tüketcilerin davranışları etkilendi. 

Sağlıklı olmayı arzulamamıza rağmen yılda 50 milyar hamburger tüketiyoruz. Sevdiğimiz markanın son çıkan cep telefonun modelin erişmek için kredi çekiyoruz. Çünkü bunu hak ettiğimizi ve şımartılmanın da bir ihtiyaç olduğunu düşünüyoruz. 

Save Our Society / Toplumumuzu Kurtarın

Tüm dünyada etik, tutku ve merhametin bir araya getirdiği sosyal bir vicdanı tekrar keşfedip bir tanım getiriyor.

Doğru olanı yapma ve başkalarının ihtiyaçlarına toplumsal olarak duyarlı olma konusunda çok daha yüksek sesliyiz. Bu konuları gündem yapıyor, tartışıyor ve markaların ve şirketlerinde bu hassasiyetlere sahip olmalarını bekliyoruz. Çünkü artık markaların topluma karşı sorumlu olduğunun bilincindeyiz.

Üstelik toplumumuzu ve dünyayı da kurtaracak olanın yine bizler olduğunun farkındayız. 

Small Indulges / Ufak Tefek Hazlar

Artık çok fazla stres içeren uyarana maruz kalıyoruz. Strese maruz kalan tüketiciler de kendilerini biraz olsun şımartmak ve ödüllendirmek için uygun fiyatlı lükslere yöneliyor.

Bu lükslere verilecek örneklerin başında atıştırmalık kategorisindeki ürünler geliyor. Magnum’un yıllardır vaadettiği sadece güzel bir çikolata değil aynı zamanda erişebilir bir haz. Aynı şekilde Oreo’da minimalize edilmiş bir hazzı tüketicilerine sunuyor.

Bunların yanı sıra, alışveriş merkezlerinde rastlamaya başladığımız dakika başı ücretlendirilen masaj hizmetleri de her ekonomik düzeyden insanların haz içeren bir hizmeti alım gücü kadar alabilmesine olanak sağlıyor. 

Vigilante Consumer / Uyanık Tüketici

Tüketicilerin baskı, protesto ve boykot yoluyla pazarlamacıları ve markaları manipüle ettiğini ve isteklerini satın alma gücünü bir tehdit unsuru olarak kullanarak markalara iletmeleri ‘‘Uyanık Tüketici’’ olarak tanımlanmıştır.

Sosyal medyada protestoları dile getirmek artık çok kolay ve markalar tüketici tarafından topluma karşı sorumlu kabul ediliyorlar. Öte yandan markaların çalışanlarına nasıl davrandığı ve ne gibi şartlar sağladığı da sorgulanıyor ve satın alma davranışını etkiliyor. Örneğin geçtiğimiz aylarda Türkiye’de birkaç tekstil markası çalışanlarına uyguladığı uzun vardiya sistemi ve geciken ödemeler yüzünden bir grup tüketici tarafından boykot edilmişti.

Değişim ve yeniliğin baş döndürücü bir hız kazandığı bugünlerde, trendleri yakalamak hem markalar hem de bireyler için büyük önem taşıyor. Bu bağlamda toplumsal dönüşümleri ve trendleri güçlü dalgalara benzetsek yanılmış olmayız. İyi bir sörfçü doğru dalgayı olgunlaşma anında sezen ve doğru hamlelerle tahtasını ve kendini dalgaya göre doğru zamanda doğru yerde konumlandırmalıdır. 

YouTube, kullanıcıların yorum geçmişini gösteren profil kartları yayımladı

Önceki İçerik

Silikon Vadisi’nden 40 milyon dolar yatırım alan Getir’e Twitter’dan destek mesajları yağdı

sonraki içerik

Beğenebileceğiniz içerikler

Yorumlar

Bir Yorum Yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir